ตำนานมัมมี่

ID: 68

ตำนานมัมมี่

ชาวอียิปต์โบราณมีคติเกี่ยวกับเรื่องชีวิตหลังความตาย ซึ่งเชื่อว่าวิญญาณจะกลับมาเข้าร่างในวันหนึ่งข้างหน้า จึงคิดวิธีการทำมัมมี่ขึ้นมาเพื่อรักษาสภาพศพเอาไว้ไม่ให้เน่าเปื่อย หรือพยายามหาวิธีให้ศพคงสภาพสมบูรณ์มาที่สุดเท่าที่จะทำได้

ข้อมูลเบื้องต้นของเรื่องนี้

ชาวอียิปต์โบราณมีคติเกี่ยวกับเรื่องชีวิตหลังความตาย
ซึ่งเชื่อว่าวิญญาณจะกลับมาเข้าร่างในวันหนึ่งข้างหน้า
จึงคิดวิธีการทำมัมมี่ขึ้นมาเพื่อรักษา
สภาพศพเอาไว้ไม่ให้เน่าเปื่อย
หรือพยายามหาวิธีให้ศพคงสภาพสมบูรณ์มาที่สุดเท่าที่จะทำได้

วิธีการทำมัมมี่

-การทำมัมมี่มีวิวัฒนาการมาเป็นลำดับ ในยุคก่อนประวัติศาสตร์อียิปต์โบราณ ร่างของคนตายจะถูกห่อหุ้มไว้ด้วยผ้า
หรือเสื่ออย่างลวกๆ และถูกฝังไว้ในหลุมแคบๆ ในพื้นทรายที่ลึกลงไปไม่กี่ฟุต ทั้งนี้เพราะความร้อนของทะเลทรายทำให้ศพ
อยู่ในสภาพเหมือนถูกอบแห้ง

-ในยุคราชวงศ์แรกของอียิปต์หรือราว 3,000 ปีก่อนคริสต์ศักราช ศพของชาวอียิปต์ถูกห่อด้วยผ้่าลินินซึ่งอาบน้ำยาและมัดไว้อย่างแน่นหนา ล่วงเลยมาถึงราชวงศ์ที่2 ของอียิปต์ราว2,800 ปี
ก่อนคริสต์ศักราช การห่อศพจึงเริ่มพิถีพิถันมากขึ้น โดยมีการพันผ้าลินินอาบน้ำยารอบตัวทั้งบริเวณหัว แขน ขอ หน้าอก ท้องและลำตัวจนเห็นเป็นรูปทรงของคน รวมทั้งบริเวณนิ้วมือก็มีการพัน

-ช่วงปลายราชวงศ์ที่3 แห่งอียิปต์โบราณมีการผ่าพระศพของกษัตริย์หรือองค์ฟาโรห์ และพระราชวงศ์ เพื่อนำเอาอวัยวะภายใน
อันเป็นสาเหตุสำคัญที่ทำให้ศพเน่าเปื่อยออกมาดองไว้ต่างหากด้วยยาที่เชื่อว่าสามารถป้องกันการเน่าเปื่อยได้ เช่น แช่ไว้ในของเหลวที่เรียกว่า เนตรอน

-ในช่วงประวัติศาสตร์ของราชวงศ์อียิปต์โบราณที่ 4-5 หรือราว2570-2450 ก่อนคริสตศักราช เทคนิคการทำมัมมี่ได้มีวิวัฒนาการใช้ยางสนแสดงรูปลักษณ์ภายนอกของมัมมี่ซึ่งมีความคงทนถาวร เช่น มัมมี่ของเพตริค ( Petric )
จากหลักฐานทางประวัติศาสตร์เชื่อกันว่าเริ่มมีการใช้ปูนปลาสเตอร์ฉาบหน้าหรือศีรษะ และบางที่ก็พอกมัมมี่ทั้งตัว ในยุคราชวงศ์ที่6 หรือราว 2300ก่อนคริสกาล และมีการเขียนตบแต่งใบหน้าสวยงาม ต่อมาจุึงมีการสวมทับด้วยหน้ากากซึ่งทำด้วยสาร คาร์ตันเนจ ( Cartonnage )
อันเป็นส่วนผสมของกระดาษ ปาปิรัส ( Papyrus ) กับผ้าปลาสเตอร์รวมกับกาว ต่อมาจึงจึงมีการคลุมหรือปิดทั้งตัวไม่ใช่เฉพาะส่วนของส่วนหน้า และในยุคอาณาจักรของพระเจ้าทิปส์ ( Thebes ) หรือราว1550 ปีก่อนคริส๖สํกราช ได้มีการดูดมันสมองออกมาจากศพ และการฉีดสารเคมีบางอย่างเข้าไปใต้่ผิวหนังเพื่อรักษาสสภาพเอาไว้ให้คงอยู่ได้นานที่สุด

โลงศพสำหรับทำมัมมี่

-ในยุคแรก โลงศพของชาวอียิปต์โบราณมีลักษณะคล้ายตุ่มมีฝาปิด และจารึกคำขอความคุ้มครองจากเทพเจ้าเอาไว้ที่ด้านข้าง และได้มีวิวัฒนาการ การทำมัมมี่ตามลำดับ
ลัษณะของโลงจึงลดลงเป็นสี่เหลี่ยมผืนผ้า มีการตบแต่งลวดลายของโลงศพทั้งภายในและภายนอก จนในทีร่สุดมีการจำลองรูปคนโดยแกะสลักให้มีหน้าตาเป็นรูปคน
ยืนเหยียดตรงมือสองข้างประสานกันไว้ที่หน้าอกดังภาพที่เห็นกันทั่วไปตามนิตยสาร หรือภาพถ่าย

- สำหรับอวัยวะภายใน เมื่อมีการนำออกมาดองก็ต้องทำภาชนะสำหรับเก็บรักษา ซึ่งมีชื่อเรียกว่า คาโนปิค ( Canopic ) มาจากชื่อของ คาโนปัส ( Canopus ) นักรบแห่งเมนาเลียส ( Menaleus ) ซึ่งศพของเขาถูกเก็บไว้ในภาชนะรูปตุ่มมีฝาครอบซึ่งคาดนปิคนี้มีอยู่ถึง 4 ใบ เนื่องจากอวัยวะภายในของศพที่สำคัญถูกแบ่งออกเป็น 4 อย่าง ได้แก่ ตับ กระเพาะ ปอด และลำไส้ใหญ่ สำหรับหัวใจนั้นชาวอียิปต์จะไม่นำออก มาจากร่างของศพ

- ฝาครอบของคาโนปิค ต่อมาได้ถูกแกะสลักเป็นรูปของ "ผู้คุ้มครองทั้ง 4"อันได้แก่อิมเซตี้ ( Imsety ) แกะสลักเป็นรูปหัวคน เดวาอุมาอุเตฟ ( Dewau-Mautef )
แกะสลักเป็นรูปหัวสุนัขฮาปิ ( Hapy ) แกะสลักเป็นรูปหัวลิง และ เคเบห์สเนเวท ( Kebehsnewet ) แกะสลักเป็นรุปหัวเหยี่ยว